رمضان؛ فرصت پاک شدن از آثار گناه

گاهی انسان گناهش بخشیده می‌شود، اما همان‌طور که مستحضرید، آثار گناه برای انسان می‌ماند. گناه گاهی علاوه بر آثار عادی که بر آن مترتب است و عقابی که در قبال آن گناه برای انسان هست، آثار وضعی هم برای انسان دارد. گاهی این آثار وضعی نه تنها برای خود انسان، بلکه برای ذریه انسان هم اتفاق می‌افتد و گاهی تا ذریه انسان کشیده می‌شود.

امام سجاد علیه السلام در فراز بعدی، پس از آنکه درخواست بخشش گناهان و آزادی از قید و بند گناه را فرمودند، می‌فرمایند: معنای آن این است که نه تنها گناهانم بخشیده شوند، بلکه دیگر مرتکب گناه نشوم. چون آزادی از قید و بند گناه یعنی همین؛ یعنی به رهایی برسم که آن رهایی دیگر مرا به گناه برنگرداند. و این فرصت عظیم را ماه مبارک برای ما ایجاد می‌کند.

امام سجاد علیه‌السلام می‌فرمایند: خدایا! این ماه مبارک فرصت و لطف را ایجاد می کند که آثار گناه هم رفع بشود. حضرت می‌فرمایند: «اللهم صل علی محمد و آله،و امحق ذنوبنا مع امحاق هلاله»؛

خدایا همان‌طور که ماه آرام آرام به محاق می‌رود، یعنی کوچک می‌شود، به سمت هلال می‌رود و آرام آرام کم می‌شود، همان‌طور که این امحاق ماه دارد اتفاق می‌افتد، خدایا گناهان ما را هم به محاق ببر، به گونه‌ای که من دیگر اهل گناه نباشم. «و امحق ذنوبنا»؛ خدایا گناهان من هم همین‌طور آرام آرام از بین برود. ماه مبارک فرصتی است برای اینکه من گناهانی را که در غیر ماه مبارک نمی‌توانستم ترک کنم، دیگر ترک کنم و کنار بگذارم.

بعد می‌فرمایند: «و اسلخ عنا تبعاتنا مع انسلاخ ایامه»؛ همان‌طور که روزهای ماه مبارک دارند کنده می‌شوند و یکی یکی می‌گذرند، خدایا همان‌طور تبعات گناه و آثار گناه را هم از ما بردار؛ آثاری که گاهی انسان را از رسیدن به عاقبت به خیر خودش و ذریه‌اش باز می‌دارد. حضرت می‌فرمایند: «حتی ینقضی عنا» خدایا این اتفاق بیفتد تا اینکه اینها از ما بگذرد و سپری شود.

«و قد صفیتنا فیه من الخطیئات»؛ تا به گونه‌ای بشود که خدایا من کاملاً مصفا از گناهان بشوم، از خطاها و اشتباهاتی که اتفاق افتاده پاک بشوم.

پاک و مصفا شدن یعنی چه؟ عسل را وقتی از کندو می‌گیرند، زنبورهایی که داخل عسل هستند می‌میرند و در آن ظرف عسل می‌آیند. گاهی بخشی از موها و ریزه‌های آن‌ها و چیزهای دیگری که توی کندو وجود داشته داخل عسل می‌آید. بعد این عسل را داخل یک ظرف می‌ریزند و آن را پالایش می‌کنند، به گونه‌ای که وقتی نگاه می‌کنید، ذلال ذلال است؛ یعنی کاملاً شفاف و زلال است. این می‌شود مصفای مصفا.

امام می‌فرمایند: خدایا من مصفا از خطایا بشوم. «صفِّنا» ؛ تو ما را مصفا کن، تو ما را صاف صاف کن، دیگر هیچ قل و زنجیری در من نباشد، آثار گناه دیگر در من وجود نداشته باشد. «و أخلصنا فیه من الطیئات» ؛ خلاص کن من را از گناهان، کاملاً از همه بدی‌ها و ناپاکی‌هایی که در وجودم هست خلاص بشوم.

امام سجاد علیه‌الصلاه و السلام می‌فرمایند این فرصت در ماه مبارک رمضان برای ما حاصل بشود. خدا إن‌شاءالله برای ما این فرصت را قرار بدهد و الان که در این ماه هستیم از این فرصت باقی‌مانده بهره ببریم.

دعایی را در دهه آخر ماه شعبان می‌خواندیم: «اللهم إن لم تکن غفرت لنا فیما مضی من شعبان فاغفر لنا فیما بقی منه»؛ خدایا اگر تا آن زمان از ماه شعبان ما را نبخشیدی، در این باقی‌مانده ماه شعبان ما را ببخش. خوب است این دعا را الان هم بگوییم: خدایا اگر تا به حال ما را نبخشیدی، در باقی‌مانده ماه مبارک رمضان، آن‌چنان که امام سجاد علیه السلام خواسته‌اند، این پاکی و این بخشش را نصیب ما بفرما و ما را مصفا قرار بده.